اطلاعات موردنیاز سرمایه گذاری‌ و کسب‌و‌کار, مقالات سرمایه‌گذاری و کسب‌وکار

طرح توجیهی (امکان سنجی بازار، فنی، مالی و اقتصادی) چیست؟

طرح توجیهی (مطالعات امکان‌سنجی)

طرح توجیهی عبارت است از کلیه اطلاعات، مستندات و گزارشهایی که یک ایده کسب و کار، فرصت سرمایه گذاری، پیشنهاد کاری، و یا هر تصمیم گیری را توجیه پذیر می سازد و می تواند دلیل عملی کردن آن را به صاحب آن بدهد.

تعریف طرح توجیهی

وقتی انسان ها قصد انجام کاری دارند و یا تصمیمی می خواهند بگیرند، اولین سوالاتی که به مغزشان خطور می کند این است: آیا این عمل انجام پذیر است؟ چرا باید آن را انجام داد؟ ارزشش را دارد؟ چقدر زمان و هزینه باید صرف کرد؟ و … این ساده ترین نوعی است که برای توجیه و قانع کردن جهت انجام دادن یا انجام ندادن آنها همه روزه درگیر آن هستند. حال، اگر تصیمی بزرگتر که نیاز به آینده نگری و محاسبات پارامترهای زیاد و شرایط پیجیده تری باشد نیاز به محاسبات گسترده تری دارد.
علیرغم اینکه بر اساس ماهیت پروژه و اهداف مختلف انجام آن (زیست محیطی، شهرسازی، فرهنگی، غیرتجاری و …) می تواند طرح توجیهی های متفاوتی تعریف و انجام داد ولی در سایت مهندسین مشاور پرجیوا ، منظور از طرح توجیهی برای ایجاد و توسعه کسب و کار در زمینه های مختلف تولیدی و صنعتی، معدنی، خدماتی، کشاورزی می باشد. تصمیم گیری بر اساس خروجی های طرح و اجرای آن، منجر به ارائه یک خدمت یا محصول به مشتریان میانی و یا نهایی می‌گردد.
در این گونه طرح ها، یک طرح از ابعاد مختلف بازار؛ فنی و تکنولوژی؛ مالی و اقتصادی مورد تحقیق و مطالعه قرار می گیرد. مقصود از طرح، هر پروژه صنعتی و یا خدماتی می‌باشد و می تواند طرح ایجادی، طرح توسعه، طرح بهبود، و یا افزایش ظرفیت باشد.

نام های دیگر طرح توجیهی

شاید نام “طرح توجیهی” برای این مطالعه برداشت مناسبی از آن نداشته باشد و متاسفانه در برخی موارد، فراد تدوین کننده آن، متهم به توجیه کردن مخاطب می شوند. به اعتقاد مهندسین مشاور پرجیواشاید کلماتی مانند مطالعات ارزیابی فنی اقتصادی یا امکان سنجی بازار، فنی، مالی و اقتصادی رسالت انجام آن را بهتر برسانند.
معادل انگلیسی طرح توجیهی واژه Feasibility Study و گزارشات خروجی آن را  Feasibility Study Report می نامند. با این حال متاسفانه برخی از سایتهای ایرانی به تبعیت از ترجمه تحت الفظی، به اشتباه آن را Justification Plan نامیده اند.
ضمنا برخی مشاوران، از طرح کسب و کار یا بیزینس پلن (Business Plan) استفاده می نمایند که اشتباه بوده و با وجود تشابهاتی، با هم متفاوت است.

کاربردهای طرح توجیهی

یک طرح ممکن است شامل احداث یک مجتمع ساختمانی، افزودن یک خط تولید به خطوط تولید یک کارخانه موجود، ایجاد یک واحد کشت و صنعت یا تأسیس یک شرکت خدماتی رفاهی باشد. بر این اساس می‌توان جهت تحلیل و بررسی هر تصمیم کسب و کار و سرمایه‌گذاری در موارد زیر یک گزارش طرح توجیهی آماده نمود.
-برای اخذ تسهیلات بانکی
-برای جذب سرمایه گذار
-جهت سایر روشهای تامین مالی پروژه
-برای گرفتن مجوز کسب و کار
– برای اخذ زمین از منابع طبیعی
-جهت اخذ زمین از شهرداری و مشارکت با آن
-برای اخذ زمین از شهرک صنعتی و ناحیه صنعتی
-برای ثبت نام در منطقه آزاد تجاری-صنعتی و منطقه ویژه اقتصادی و اخذ زمین
– جهت ارزیابی مالی و اقتصادی یک پروژه
– برای ارزیابی فنی و تکنولوژیکی پروژه مانند براورد زمین، ساختمان، تجهیزات و غیره

فصل های مختلف یک طرح توجیهی

به طور کلی می توان هر طرح توجیهی را به 4 فصل اصلی زیر تقسیم نمود:
۱. سابقه متقاضی
این فصل به معرفی متقاضی حقیقی/حقوقی و سوابق ثبتی و رزومه و پیشینه آن اشاره خواهد کرد. سوابق مالی و توانمندی‌های شرکت و سهامداران و مدیران شرکت نیز در این فصل ارائه می‌شود. در واقع هدف از این فصل معرفی شخص یا شرکت مجری به منظور بررسی اهلیت و ارزیابی توانمندی‌هاو پتانسیل های وی به بانک عامل یا سایر مراجع و نهادهای ذیربط و پذیرنده طرح به جهت تصمیم‌گیری در رد یا قبول و میزان تسهیلات متناسب با سوابق مالی و توانمندی‌های فرد می‌باشد.
۲. مطالعه بازار (Market Study)
هدف از این فصل ارائه نمایی کلی از محصولات و خدمات قابل ارائه و سپس معرفی و ارزیابی بازار می‌باشد. در فصل مطالعه بازار موارد زیر بررسی می شود:
موضوع طرح و محصول/خدمات، کاربرد، استاندارد محصول، کدهای آیسیک، تعرفه‌های گمرکی، بررسی و تحلیل، محل اجرای طرح، دسترسی به مواد، بازار مصرف، دسترسی به نیروی انسانی، برآورد میزان عرضه فعلی و پیش بینی میزان عرضه محصولات طرح در آینده، مصرف سرانه و …
این فصل می تواند علاوه بر مطالعات کتابخانه ای (Desk Study)، دارای مطالعات میدانی (Field Study) هم می تواند داشته باشد.
۳. توجیه پذیری فنی (Technical Feasibility)
پس از انجام مطالعه بازار، فصل فنی انجام می شود. برای برخی اکثر افراد، مطالعات فنی، مهمترین قسمت طرح از نظر طراحی و فوندانسیون خروجی اطلاعات می باشد. مطالعات فنی نیازمند مدارک و مستندات می باشد که بر اساس توافق طرفین می تواند توسط متقاضی و یا توسط مهندسین مشاور پرجیوا تکمیل ‌شود.
4-بخش ارزیابی مالی (Financial Analysis)
براساس نتایج به دست آمده در بخش فنی و با استفاده از نرم افزار کامفار تحلیل‌های مالی پروژه انجام می‌شود. در این بخش برخی از شاخص‌های با اهمیت از جمله نرخ بازده داخلی، دوران بازگشت سرمایه، تحلیل حساسیت نرخ بازده نسبت به تغییرات سه آیتم اصلی یعنی سرمایه‌گذاری، فروش و هزینه‌ها و شاخص‌های مالی پروژه گزارش می‌شود. در پایان و براساس شاخص‌های به دست آمده نتیجه‌گیری و پیشنهاد مالی ارائه می‌شود و در صورت پیشنهاد به اعطای تسهیلات، به ارائه مشخصات تسهیلات ارائه شده (اعم از مشارکت مدنی، فروش جعاله یا فروش اقساطی مواد اولیه) و نحوه بازپرداخت آن و شرایط مخصوص اعطای تسهیلات اشاره می‌شود.

خروجی طرح توجیهی

گزارش طرح توجیهی که شامل مطالعات امکان سنجی بازار، فنی، مالی، اقتصادی است بصورت یک فایل PDF، فایل کامفار و یا نسخه چاپی و ضمایم آن باشد که جهت تصمیم گیری برای سرمایه گذاری، مشارکت، اخذ مجوز و زمین و … قابل استفاده باشد.

نمونه متنی یک طرح توجیهی کامل

 

چرا تهیه طرح توجیهی (مطالعات امکان سنجی) باید توسط افراد خبره نوشته شود؟

نحوه جمع آوری داده، تحلیل اطلاعات و نگارش طرح نیازمند سالها تجربه در این زمینه می باشد. ضمن اینکه طرح توجیهی دارای فصلها و زیرفصلهای مختلفی است که هرکدام از آنها از استاندارد ویژه جهت جمع آوری و تحلیل و بررسی بهره می برند و اگر این موارد به درستی رعایت نشود بدلیل مرتبط بودن و تاثیر محاسبات بر روی دیگر، کلیه طرح از اعتبار ساقط شده و قابل پذیرش نباشد.

هزینه تهیه طرح چقدر است ؟

عوامل بسیاری مانند بانک عامل٬ حجم سرمایه گذاری٬ تعداد محصول و خدمات طرح، موضوع طرح توجیهی و … در تعیین قیمت تاثیر گذار هست. به همین دلیل قبل از اعلام حق الزحمه انجام بایستی اطلاعات طرح دریافت و بررسی شود. برای دریافت حق الزحمه، می توانید فرم سفارش طرح توجیهی را تکمیل و یا از راه های ارتباطی در تماس با ما با مشاوران پرجیوا تماس بگیرید.

مدارک موردنیاز برای طرح توجیهی

بسته به ماهیت پروژه، مدارک موردنیاز می تواند تفاوت هایی داشته باشد ولی بطور کلی ، اسناد هویتی متقاضی انجام، اسناد زمین و ساختمان، مجوزات ماخوذه و پیش فاکتور تجهیزات، ماشین آلات خط تولید و تاسیسات موردنیاز تدوین طرح می باشد.

مدت زمان تهیه و تدوین یک طرح چقدر است ؟

بر اساس هر پروژه و میزان پیچیدیگی و تخصص موردنیاز برای آن، و همین طور فرمت طرح توجیهی، زمان تهیه و تدوین انجام آن می باشد.

طرح توجیهی رایگان چیست ؟

طرح توجیهی رایگان صرفا برای آشنایی متقاضیان با نحوه نگارش طرح و شمای کلی آن است . برای انجام طرح توجیهی، می توانید فرم سفارش طرح توجیهی را تکمیل و یا از راه های ارتباطی در تماس با ما با مشاوران پرجیوا تماس بگیرید.
 
 
بازگشت بە لیست

نوشته های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید